Çaste poetike me poetin :- Bedri Halimi

KUR TRADHËTARËT BËHEN HERONJ,

E HERONJTË BËHEN TRADHËTARË

I

Në kohë të mjegullta

historia vishet me rroba të huaja.

E vërteta mbyllet në sirtar,

ndërsa gënjeshtra del në ballkon

dhe përshëndet turmën.

Një ditë

tradhtari zbret nga hija

me kostum të hekurosur,

me buzëqeshje televizive,

me fjalë të mëdha për kombin.

Ai flet për sakrificë

me duar që s’kanë mbajtur kurrë barrë,

për plagë

me trup që s’e ka njohur kurrë frikën.

Dhe turma duartroket.

Sepse kujtesa është e lodhur.

Sepse harresa paguhet mirë.

Sepse propaganda di

t’i ndërrojë emrat në pllaka mermeri.

Ndërkohë,

heroi rri në heshtje.

Ai që dikur ecte nëpër terr

me plumbin në xhep

dhe shpresën në zemër,

tash quhet “i tepruar”,

“radikal”,

“peng i së kaluarës”.

Ai që s’u përkul

para pushtetit,

quhet pengesë.

Ai që nuk e shiti fjalën,

quhet naiv.

Dhe kështu

fillon përmbysja.

Tradhtari shpallet vizionar.

Heroi shpallet problem.

Nëpër studio televizive

analistë të përkryer

matin atdhedashurinë me grafikë,

peshën e gjakut me sondazhe,

dhe e shpallin të vërtetën

sipas interesit të radhës.

Në libra të rinj

hiqen faqet e vjetra.

Fëmijët mësojnë emra

që dje fshiheshin në bodrume,

dhe harrojnë ata

që dikur i mbrojtën shtëpitë e tyre.

Kur tradhtarët bëhen heronj,

flamuri valon,

por pa frymë.

Kur heronjtë bëhen tradhtarë,

kombi rri në këmbë,

por pa shtyllë kurrizore.

Sepse përmbysja e vlerave

është stuhia më e rrezikshme:

ajo nuk rrëzon mure,

ajo rrëzon kuptime.

E megjithatë,

e vërteta nuk vdes.

Ajo pret.

Si gur në lumë

që nuk lëviz

edhe kur uji bërtet.

Dhe vjen një ditë

kur pluhuri bie,

kur fjalët konsumohen,

kur maskat plasariten.

Atëherë

historia kthehet në vendin e vet.

Tradhtari mbetet

vetëm me zhurmën e duartrokitjeve të djeshme.

Heroi mbetet

me qetësinë e ndërgjegjes.

Sepse koha,

ndryshe nga njerëzit,

nuk gabohet gjatë.

Dhe në fund,

kur tradhtarët bëhen heronj

e heronjtë bëhen tradhtarë,

nuk është historia që ndryshon

është pasqyra

që është thyer.

II

Vjen një kohë

kur fjala përmbyset

si tavolinë pas një debati në medium.

E mira quhet pengesë,

e keqja – zgjuarsi.

Në sheshe ngrihen monumente

për ata që dinë të ndërrojnë flamujt

sipas erës.

U vihen kurora dafine

atyre që dje fshiheshin

pas heshtjes së turpit.

Tradhtari mëson të flasë bukur.

Ai përdor fjalë si “stabilitet”,

“vizion”,

“interes kombëtar”.

Ai rregullon kravatën

dhe rishkruan biografinë.

Plagët e tij janë imagjinare,

por i përmend me zë të dridhur.

Sakrificat i ka në letër,

por i shet si relike.

Ndërsa heroi

ai që dikur ecte nëpër terr

me një pushkë e një betim,

tash rri në qoshe,

me sytë që nuk dinë të luten

për favore.

Ai nuk di të bëjë marketing.

Nuk di të lyejë të kaluarën

me bojë të re.

Ai di vetëm të heshtë

kur padrejtësia bërtet.

Dhe turmat?

Turmat lodhen shpejt.

Ato kërkojnë spektakël,

jo të vërtetë.

Duartrokasin atë që fiton,

jo atë që qëndron.

Kështu nis përmbysja.

Heroi quhet kokëfortë,

radikal,

peng i një kohe të shkuar.

Tradhtari quhet pragmatik,

i mençur,

i domosdoshëm.

Në libra ndryshohen paragrafët.

Në studio ndryshohen tonet.

Në kafene ndryshojnë bindjet.

Dhe një brez rritet

duke mos ditur

kush ra për ta

e kush u ngrit mbi ta.

Por historia ka një kujtesë

që nuk fshihet me gomë.

Ajo ruan gjurmët

si toka që mban nën vete

kockat e sakrificës.

Kur tradhtarët bëhen heronj

e heronjtë bëhen tradhtarë,

nuk është vetëm padrejtësi

është çarje në ndërgjegje.

Sepse një komb

që ngatërron dritën me hijen

rrezikon të ecë

drejt natës

duke menduar

se po shkon drejt agimit.

Por e vërteta pret.

Ajo nuk ka nevojë për zhurmë.

Mjafton koha.

Dhe koha,

herët a vonë,

e ndan përsëri

heroin nga tradhtari

jo me duartrokitje,

por me gjykimin e heshtur

të brezave që vijnë.

III

Nuk ndodh rastësisht.

Nuk është gabim kalendarik.

Është projekt.

Fillon me një studio televizive,

me një analist të paguar,

me një fjali të matur:

“Duhet ta rishikojmë historinë.”

Dhe historia rishkruhet.

Ai që dikur

nuk doli në luftë,

që priti rezultatin

si spektator i kujdesshëm,

sot del në tribunë

dhe flet për “gabimet strategjike”

të atyre që luftuan.

Ai që nënshkroi kompromise

pa mandat,

që uli kokën para të huajve,

që e shiti kauzën për karrige,

quhet sot “lider vizionar”.

Ndërsa ai që mbajti pushkën,

që kaloi kufijtë natën,

që rrezikoi jetën për flamurin,

etiketohet “problem”,

“radikal”,

“peng i së kaluarës”.

Në parlament

votohet heshtja.

Në parti

shpërblehet bindja,

jo merita.

Veterani lihet në radhë,

me dosje në dorë

dhe dinjitet në sy.

Ndërsa servili ngjitet shkallëve

me buzëqeshje plastike.

Kur tradhtarët bëhen heronj,

mediat i pastrojnë biografitë.

Arkivat heshtin.

Dosjet zhduken.

Kur heronjtë bëhen tradhtarë,

hapet dosja e tyre me lupë,

analizohet çdo fjalë,

çdo veprim,

çdo gabim njerëzor.

Sepse është më e lehtë

ta njollosësh sakrificën

sesa ta pranosh borxhin ndaj saj.

Tradhtari e do pushtetin

më shumë se atdheun.

Heroi e deshi atdheun

më shumë se veten.

Ky është dallimi.

Por në kohë interesash

dallimi fshihet.

Partitë ndërrojnë flamuj,

por jo mentalitet.

Të njëjtët njerëz

rreshtohen në anën e fituesit,

si antena që kërkojnë sinjal.

E kur pushteti bie,

ata befas bëhen kritikë,

reformatorë,

patriotë të vonuar.

Ndërsa heronjtë?

Shumë prej tyre

janë në mërgim,

në varfëri,

në heshtje.

Ata nuk dinë të bëjnë pazare.

Nuk dinë të ndërrojnë parime.

Nuk dinë të bëhen oportunistë.

Kur tradhtarët bëhen heronj,

kombit i mpaket kujtesa.

Kur heronjtë bëhen tradhtarë,

mpaket ndërgjegjja.

Sepse politika pa moral

është teatër pa publik,

shtet pa shtyllë,

liri pa kuptim.

Dhe një ditë,

kur fasadat bien,

kur pushtetet ndërrohen,

kur interesat zhduken,

mbetet vetëm pyetja:

Kush e mbrojti këtë vend

kur ishte më e vështirë?

Dhe kush përfitoi

kur u bë më e lehtë?

Atëherë maskat bien.

Dhe historia,

që mund të shtyhet,

por nuk blihet,

e ndan përsëri

tradhtarin nga heroi

jo sipas votës,

por sipas gjakut dhe sakrificës.

/QendraPress/